کد خبر : 513
تاریخ انتشار : یکشنبه 25 اکتبر 2020 - 21:29

کندوان کجاست | هرچیزی که باید درباره روستای کندوان تبریز بدانید

کندوان کجاست | هرچیزی که باید درباره روستای کندوان تبریز بدانید

یکی از اعجاب‌آورترین روستاهای ایران را در شمال غرب کشور و در نزدیکی شهر اسکو می‌توانید ببیند. روستایی صخره‌ای و اسرارآمیز که در پای دامنه‌های کوه آتشفشانی سهند جا خوش کرده است. این روستا یکی از نمونه‌های نادر روستاهای صخره‌ای جهان است که کماکان مردمانش در خانه‌های سنگی که به آن کران می‌گویند، زندگی می‌کند.

یکی از اعجاب‌آورترین روستاهای ایران را در شمال غرب کشور و در نزدیکی شهر اسکو می‌توانید ببیند. روستایی صخره‌ای و اسرارآمیز که در پای دامنه‌های کوه آتشفشانی سهند جا خوش کرده است. این روستا یکی از نمونه‌های نادر روستاهای صخره‌ای جهان است که کماکان مردمانش در خانه‌های سنگی که به آن کران می‌گویند، زندگی می‌کند. اگر دوست دارید با این مکان جادویی بیشتر آشنا شوید، در سفر به طبیعت زیبای منطقه کندوان و بازدید از معماری صخره‌ای حیرت‌انگیز آن هم‌سفر کجارو باشید.

روستای کندوان را بیشتر بشناسید:

معرفی روستای کندوان تبریز

دورنمای روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

کندوان یکی از شگفت‌انگیزترین روستاهای صخره‌ای ایران و جهان است که در دل صخره‌های کله قندی جای گرفته است و به روستای کله قندی نیز شناخته می‌شود. این روستای ییلاقی و تاریخی، در پای دامنه‌های کوه آتش‌فشانی سهند و در کنار رودخانه کندوان قرار دارد. کوهستانی بودن منطقه سبب ایجاد جویبارهایی در سطح مناطق شیب‌دار شده است که به‌سمت دره حرکت می‌کنند و سرشاخه‌های اولیه این رودخانه را تشکیل می‌دهند. در اطراف این روستا مراتع سرسبز زیبایی وجود دارد که عشایر زیادی را به آن جا می‌کشاند. سراسر شرق دره را نیز درختان بید کوهستانی، گردو، نارون و بادام تشکیل می‌دهد.

ویژگی شاخص کندوان معماری صخره‌ای و منازل روستایی آن است که از طریق حفر سنگ‌های کله قندی معروف به کران پدید آمده است

ویژگی شاخص کندوان معماری صخره‌ای و منازل روستایی آن است که از طریق حفر سنگ‌های کله قندی معروف به کران پدید آمده است. این صخره‌های کله قندی در اثر فعل و انفعالات آتش‌فشانی کوه‌های سهند ایجاد شده‌اند. توده‌ها و گدازه‌های مذاب آتشفشانی، به‌وسیله باد، برف و باران در طی هزاران سال متمادی شکل گرفته و به فرم کران درآمده است و چنین منظره‌ای اعجا‌ب‌آور در یکی از خوش آب‌وهواترین نقاط ایران ایجاد شده است.

روستای کندوان در اردیبهشت ۱۳۷۶ در فهرست میراث ملی کشور به ثبت رسیده است. از ویژگی‌های دیگر این روستا که آن را در میان روستاهای معروف صخره‌ای جهان مانند «گورمه» ترکیه و «داکوتای» آمریکا زبانزد کرده، جریان زندگی در آن است. در حالی که این روستاها متروکه و خالی از سکنه هستند؛ مردمان کندوان همچنان به مانند گذشته در داخل خانه‌های سنگی که درون صخره‌ها کنده‌اند، زندگی می‌کنند به همین علت کندوان یکی از نمونه‌های زنده معماری صخره‌ای و در حال سکونت دنیا محسوب می‌شود.

علت شکل‌گیری روستای کندوان

کوه‌های اطراف روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری میزان (عکاس: علی اسداللهی ستوه)

شکل‌گیری روستای کندوان و صخره‌های کله قندی آن مرهون موهبت طبیعت و فعالیت آتشفشانی کوه سهند است. ارتفاعات سهند یکی از مهم‌ترین کوه‌های آتشفشانی خاموش ایران است. از دهانه‌های قلل آتش‌فشانی سهند و دیگر کوه‌های آتش‌فشانی، طی هزاران سال، مواد مذاب بیرون جهیده است. این گدازه‌ها در طی قرون متمادی روی هم انباشته شده و به‌تدریج روی آن‌ها پوسته‌ای از سنگ توف (Tuff) در طبقات مختلف ایجاد شده است.

مصخرهای کله قندی روستای کندوان حاصل فعالیت‌های آتفشانی سهند است که در طی زمان در اثر عوامل طبیعی به این شکل در آمده‌اند

توف‌ها و گدازه‌های آتش‌فشانی، به‌وسیله باد، باران و برف در طی هزاران سال متمادی تغییر شکل یافته و به فرم کران (به فضاها و خانه‌های در اصطلاح محلی کران می‌گویند) در آمده است و کم کم قسمت‌های کم مقاومت و کمتر سخت کران، ریخته و بخش‌های سخت‌تر باقی مانده و وضعیت کنونی را ایجاد کرده است که بیشتر به معجزه طبیعت شباهت دارد.

باد و باران مفرط به‌خصوص در کران‌های بخش ورودی روستای کندوان بیشتر مؤثر بوده و صدمه زیادی به آن‌ها وارد کرده است؛ در صورتی که در شرق و انتهای روستا به خاطر وجود تپه‌های مرتفع، کران‌ها بلندتر و سالم‌تر باقی مانده‌اند.

قدمت روستای کندوان

کران‌های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم

در مورد قدمت ساکنان اولیه روستای کندوان و قدمت آن نظریات متعددی وجود دارد. گفته شده مردمان این روستا عشایری بودند که قبلا از کندوان به‌عنوان ییلاق استفاده می‌کردند و از خانه‌های حفر شده در داخل کران‌ها، به‌عنوان منزل موقتی بهره می‌بردند که بعدها زحمت کوچ را کم کردند و در آن جا ساکن شده‌اند.

برخی دیگر معتقدند که در گذشته عده‌ای از جنگجویانی که از این محل می‌گذشتند، به‌علت موقعیت بهتر نظامی محل، به‌خصوص موقعیت توپوگرافی آن که نفوذ از بالای دامنه را غیرممکن می‌سازد، آن را به‌عنوان پناهگاه خود برگزیدند و شروع به حفر خانه‌ها در داخل کران‌ها کرده‌اند.

عده‌ای نیز این روستا را مربوط به دوره‌های پیش از اسلام می‌دانند؛ اما روایتی که از بقیه قوی تر است قدمت روستای کندوان را به زمان حمله مغولان به ایران نسبت می‌دهد. گفته می‌شود هنگامی که مغولان به زمانی این منطقه حمله می‌کنند مردمان روستای زیرزمینی حیله‌ور که در نزدیکی کندوان و دو کیلومتری غرب آن زندگی می‌کردند به صخره‌های کندوان پناه می‌آورند و با کندن داخل این صخره‌ها خانه‌های خود را برپا می‌کنند. البته عوامل دیگر مانند بلایای طبیعی و سیل نیز در جابه‌جای اهالی حیله ور به کندوان موثر بوده است.

وجه تسمیه کندوان

صخره‌های قندیلی روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری میزان (عکاس: علی اسداللهی ستوه)

کندوان از دو کلمه مرکب «کند» و «وان» تشکیل شده است که کند در زبان ترکی به‌معنای روستا است؛ وان نیز پسوند اسم مکان است.

برخی می‌گویند که کندوان از کلمه کندن و کنده گان یا کندوی عسل مشتق شده است که به خاطر خوش آب‌وهوایی منطقه، پرورش زنبور عسل از دیر باز در این روستا رایج بوده است؛ یا اینکه کنده‌‌های تو خالی به کندوهای (کندی‌ها) غلات شباهت دارند و احتمالا از این کلمه اقتباس شده است.

بر اساس نظر دیگری، کندوان همان «کندیوان» یا «کندئوان» یک کلمه مرکب از سه جزء «کندی»، «ائو»، «ان» است که کندی به‌معنای خود و ائو به‌معنای خانه و ان پسوند مکان است. پس کندوان معنی «خانه‌ای از خود» را می‌دهد.

معماری روستای کندوان

معماری خانه‌های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم

مردم کندوان در فضاها و خانه‌هایی زندگی می‌کنند که در اصطلاح محلی به آن‌ها قیه (صخره)، کران گفته می‌شود. اصطلاح کران از کلمه کراندن به معنی زخم زدن و بیرون ریختن و کندن هر شیء آمده است البته شاید به معنی بی‌کران هم باشد. آن‌ها درون صخره‌های مخروطی شکل، بر اساس نیاز و تا آن جا که نوع سنگ‌ها امکان کندن را می‌داده است، می‌کندند و به‌صورت فضاهای زندگی در می‌آوردند. کران‌ها به‌صورت چندتایی، جفتی، تکی، مخروطی شکل و دوک مانند و از جنس لاهار و ایگنمبریت هستند، بلندی این کران‌ها حتی بیش از ۶۰ متر نیز می‌رسد.

مردمان کندوان در فضاها و خانه‌هایی زندگی می‌کنند کران می‌گویند که به‌معنای بیرون ریختن و کندن است

اولین کران‌های حفر شده که در آن‌ها سکونت یافته‌اند، در قسمت مرکزی روستا و در اطراف مسجد جامع قدیمی واقع بوده‌اند و با افزایش جمعیت و نیاز به فضاهای سکونت بعدی ابتدا صخره‌های غربی و در ادامه صخره‌های شرقی حفر شده‌اند. در ضمن اولین شرط ازدواج برای جوانان، داشتن خانه‌ای حفر شده بوده است که هنگام ازدواج توسط فامیل‌های پسر کنده می‌شد.

شکل‌گیری افقی خانه‌ها به‌دلیل نبود صخره‌های طبیعی است. از سوی دیگر برای جلوگیری از شکستن صخره‌ها ضخامت دیوارها باید قطور باشد که باعث شود، نتوان خانه‌ها را بیش از اندازه گسترش داد. طوری که اگر تعداد طبقات زیاد باشند، از مقاومت بنای صخره‌ای کاسته می‌شود. شکل‌گیری بناها به این صورت همگی تحت تأثیر عوامل جغرافیایی است.

کران بیشتر دو طبقه هستند ولی کران‌ها سه و چهار طبقه نیز وجود دارد که طبقه همکف طویله، طبقه اول مسکونی، طبقه دوم اتاق مهمان، طبقه سه در صورت وجود انبار است

تعداد طبقات و فرم فضاهای داخلی کران‌ها بستگی به حجم و شکل آن‌ها دارد و عموما دو طبقه هستند، ولی کران‌ها سه و چهار طبقه نیز وجود دارد که طبقه همکف طویله، طبقه اول مسکونی، طبقه دوم اتاق مهمان، طبقه سه در صورت وجود، انبار است. ارتباط کران‌های طبقات بالایی از طریق پله‌های زیبایی از بدنه خود کران امکان‌پذیر است و از داخل هیچ نوع ارتباطی وجود ندارد. تنها ارتباط داخلی در یکی از کران‌ها مشاهده می‌شود که پلکان داخلی، آستانه طبقه همکف را به زیرزمین (انبار) متصل می‌کند. ابعاد کران‌ها نیز به‌علت رعایت مسئله ایمنی و ایستایی آن‌ها نسبتا کوچک است و در مواردی که نیاز به فضاهای بزرگ‌تری همانند مسجد و آغل بوده، در وسط کران‌ها، ستون‌های قطوری از خود سنگ تراشیده‌اند تا موجب ایستایی سقف‌ها شود.

به‌طور کلی کران‌ها شامل فضای اصلی، یوک یری، مطبخ، صندوق خانه یا گزنه، ورودی، آستانه، پنجره و آبریزگاه است.

فضای اصلی

فضای اصلی کران های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم

فضای اصلی کران‌ها به‌عنوان نشیمن، اتاق پذیرایی و خواب مورد استفاده قرار می‌گیرد. در برخی از کران‌ها محل خواب به‌صورت سکویی سنگی و با ارتفاع نسبتا کم و مفروش به گلیم و جاجیم در قسمتی از اطاق اصلی تعبیه شده و افراد خانواده روی آن می‌خوابند. هنگام ورود به اکثر اطاق‌های اصلی در قسمت راست آن‌ها محلی مخصوص قرارگیری ظروف آب، شیر و لبنیات وجود دارد که جهت هدایت آب‌های زاید آن سوراخی به بیرون از کران کنده شده است. در دیوارهای جانبی طاقچه‌ها و رف‌هایی کنده شده که وسایلی نظیر چراغ و کتاب و آیینه در آن‌ها گذاشته می‌شود جهت نصب چراغ در برخی از کران‌ها گیره‌هایی از وسط سقف تعبیه شده است.

کف اطاق‌های اصلی توسط پالاس و گلیم و فرش‌های دست‌باف محلی مفروش شده است در اکثر اتاق‌های اصلی، تنور نان پزی وجود دارد که پیش از این علاوه بر طبخ، در زمستان‌ها نیز خاصیت گرمادهی داشته است؛ ولی اکنون به‌علت استفاده ساکنان از نفت در گرمایش اطاق‌های اصلی تنورهای درونی از کار افتاده و جهت طبخ از تنورهای داخل مطبخ یا از تنورهای خارج از کران‌ها استفاده می‌شود و در نتیجه عدم ایجاد دود ناشی از تنور در داخل دیواره کران‌ها را سفیدکاری کرده‌اند. پیش از این، سفید کاری با خاک سفیدی که در محل موجود بوده، انجام می‌گرفته است؛ ولی در حال حاضر با گچی که از اسکو آورده می‌شود، انجام می‌گیرد.

تنورها به‌صورت حفره‌هایی گرد هستند که در کف سنگی کران‌ها حفر شده و اکثرا جهت تهویه دود ناشی از طبخ به حفره‌های قیفی شکل طبیعی منتهی می‌شوند. تقریبا همه خانه‌ها را با تیشه دستی کنده‌اند؛ ولی چنان ظرافت و دقتی در ساختن دیوارها، طاقچه‌ها، جای درها و پنجره‌ها به کار برده‌اند که آدم گمان نمی‌کند، روزی همه این فضاها پر بوده و آن‌ها را با تکه تکه کندن سنگ به وجود آورده‌اند. البته نوع سنگ‌ها خیلی سفت و ترد نیست آن‌قدر هم سخت و مقاوم است که دیوارهای باریک تراشیده شده یا سقف خانه‌ها، تحمل بار چند طبقه روی هم و سنگینی خود کوه را به یاد بیاورد.

یوک یری

یوک کری خانه های کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

محل نسبتا بزرگ و مسطحی در دیواره اطاق اصلی است که جهت گذاشتن لحاف، تشک، جاجیم و لباس مورد استفاده قرار می‌گیرد و به‌وسیله پرده از فضای اصلی جدا می‌شود.

آستانا

ورودی کران‌های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

قسمت ورودی هر کران در اصطلاح محلی آستانا نامیده می‌شود و دو نوع هستند. در برخی کران‌های بزرگ که محدودیت فضایی وجود ندارد، ورودی جداگانه وجود دارد و شست‌وشوی ظروف و لباس و حتی خود اهالی خانه نیز در این قسمت انجام می‌گیرد؛ ولی در کران‌های کوچک‌تر جهت جلوگیری از ورود آب به محل نشیمن محل آستانا توسط دیواره کوتاه سنگی از بخش اصلی نشیمن جدا شده و کار شست‌وشو در قسمتی از خود محل نشیمن انجام می‌گیرد. محل شست‌وشو به‌صورت حوضچه سیمانی است که به آب لوله‌کشی روستا متصل است و سوراخی به بیرون جهت دفع آب‌های زائد دارد.

مطبخ

تهویه خانه‌های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم (عکاس: Tahere Rokhbakhsh)

آشپزخانه معمولا خارج از اتاق اصلی و در مجاورت آن قرار دارد. گاهی نیز در داخل کران اصلی، با استفاده از تنور آشپزی انجام می‌گیرد.

صندوق خانه (گزنه)

طاقچه خانه‌های روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

گزنه به انبارهای کوچک درون کران گفته می‌شود که مایحتاج هفتگی خانوار از قبیل حبوبات گندم، جو و آرد در آن‌ها نگهداری می‌شود.

درب‌های ورودی

درب کران های کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم (عکاس: Tahere Rokhbakhsh)

ساکنان روستای کندوان در خانه‌ها را به‌دلیل حفظ امنیت گونه‌ای قرار داده‌اند که امکان ورود حیوانات وحشی و نیز دشمنان احتمالی به داخل خانه‌ها وجود ندارد و درب‌ها و پنجره‌ها را کمی داخلی‌تر نصب می‌کنند. با توجه به‌سختی و محدودیت حفر آن‌ها را به ارتفاع ۱٫۶ تا ۱٫۵ متر و عرض۱٫۳ تا ۱ متر حفر کردند و اکثرا از نوع چوب هستند که در سال‌های اخیر تعداد بسیار کمی از آن‌ها تبدیل به آهنی شده‌اند.

پنجره‌ها

پنجره یک کران در کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

با توجه به افزایش قطر و ضخامت قسمت‌های پایین کران‌ها، نورگیرها در طبقات بالای کران‌ها قرار گرفته‌اند و هر فضایی دارای حداقل سطح نورگیری است. جنس پنجره‌ها اکثرا چوبی بوده و اغلب به شکل چهارخانه و با قطعات کوچک است. جهت جلوگیری از ورود برف و باران به درون فضاها، پنجره‌ها در داخل فضای دیوارها تعبیه شده‌اند.

آبریزگاه‌ها

دهلیزهای در روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم (عکاس: Tahere Rokhbakhsh)

در کندوان به‌علت آهکی بودن نوع خاک و مشکلات دفع فاضلاب و همچنین به‌علت نیاز و مصرف فضولات انسانی، کندن چاه فاضلاب مرسوم نیست؛ از این‌رو، آبریزگاه‌ها اکثرا در کنار معابر و در خارج از کران‌های مسکونی قرار گرفته و به‌صورت اطاقکی دست ساز و دو طبقه است که طبقه پایین به‌صورت انبار فضولات است و با توجه به شیب زمین چند محل نشیمن و انباره داشتند. برخی آبریزگاه‌ها دارای دو چاه هستند که در صورت پر شدن یکی، تا خشک شدن و استفاده از فضولات آن، از چاه دیگری استفاده می‌کنند.

این فضولات را با خاکستری که از تنورها به دست می‌آید، مخلوط و خشک کرده و جهت تقویت خاک مزارع و باغات و رشد محصولات به‌صورت کود از آن‌ها استفاده می‌کنند. پیش از این، هر چند خانوار از یک آبریزگاه مشترک استفاده می‌کرد؛ ولی در حال حاضر به‌دلیل مسائل بهداشتی هرکس مجبور به تعبیه آبریزگاه خصوصی در حریم کران خود شده است؛ ولی به‌ندرت در محل‌هایی که محدودیت فضایی وجود دارد، آبریزگاهی مورد استفاده مشترک دو خانوار قرار می‌گیرد.

کوچه‌های روستای کندوان

کوچه روستای کندوان تبریز

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم (عکاس: Tahere Rokhbakhsh)

بررسی مسیرهای پیاده در روستای کندوان کوچه‌های دهکده در حقیقت همان شیارهای ناشی از جریان تخریبی آب‌های جاری است. روی بعضی از این شیارها پله‌هایی از چوب ساخته‌اند تا رفت‌وآمد در آن ساده شود. پله‌های سنگی در فضاهای بیرون اغلب با ارتفاع بسیار بلند ساخته شده و روستاییان بدون احساس ناراحتی از آن بالا و پایین می‌روند. راه‌های ارتباطی بین مخروط‌ها بسیار باریک است؛ ولی با این همه آنان در عبور و مرور از آن‌ها احساس ناراحتی نمی‌کنند.

گسل‌ها که مجموع بافت کندوان را به چند رشته تقسیم می‌کنند و در عین حال که از نظر سیمای ده لبه و حد تلقی می‌شوند، نقش هدایت فاضلاب و آب باران و برف را نیز به طرف رودخانه به عهده دارند و اغلب برف‌هایی که به پهنه کوه، بالای مجموعه مخروط‌ها می‌نشیند، از این گسل‌ها جاری می‌شوند و به رودخانه می‌ریزند.

شگفتی‌های معماری روستای کندوان

یک خانه روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

  • جالب بدانید جدار کران‌ها سخت بوده و به‌عنوان عایق عمل می‌کنند. به همین دلیل در تابستان خنک و در زمستان گرم هستند و تبادل حرارتی نیز در این کران‌ها محسوس نیست. این ویژگی به‌دلیل این است که در طی زمان، دیواره‌های سست کران‌ها در اثر بارش فراوان و بادهای تند منطقه‌ای فرسایش یافته و از بین رفته‌اند و تنها قسمت‌های سخت سنگین توف آن‌ها باقی مانده است.
  • با توجه به اقلیم منطقه کندوان، سنگ‌های کندوان از مقاومت بالایی برخوردار بوده از هر نوع گزندی مصون هستند.
  • دیواره کران‌ها به‌دلیل حفره‌های طبیعی موجود در این مخروط‌ها گویای این نکته است که ضمن به وجود آمدن این مجموعه، هوا یا گازهای موجود در داخل خمیره مخروط‌ها، آزاد شده و حفره‌هایی به‌صورت سوراخ‌های بزرگی به وجود آمده‌اند یا اینکه احتمال دارد که مواد سبک‌تری در داخل آنان وجود داشته که به‌تدریج در اثر عوارض و عوامل طبیعی از بین رفته‌اند و جای آنان به‌صورت حفره‌های بزرگی خالی باقی مانده است که در ایجاد روشنایی طبیعی و تهویه کران مؤثرند.
  • جهت قرارگیری کران‌ها اکثرا رو به جنوب است و نحوه قرارگیری کران‌ها در کنار یکدیگر موجب شکسته شدن باد می‌شود. مردمان کندوان نیز با آگاهی در و پنجره‌ها را در داخل فضای دیوار حفر کردند تا مانع ورود برف و باران به داخل کران‌ها شوند. این امر در ایجاد عمق و سایه نیز کمک کننده است.
  • چون کران‌ها در قسمت شمالی روستا واقع شده‌اند، سطوح مخروط‌ها به‌طور کامل از نور آفتاب جنوب برخوردار است. باد معمولا از جهت طول دره، یعنی از جهت شرق و غرب می‌وزد. این عوامل در کل جهت نور طبیعی و جهت تهویه واحدهای مسکونی این روستا را نشان می‌دهد.

منبع عکس: خبرگزاری ایرنا، خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت) و خبرگزاری ایسنا (عکاس: علیرضا محمدی)

  • بیشترین سطوح پنجره‌ها نیز در سمت جنوبی کران‌ها واقع شده‌اند تا در طول روز کران‌ها از نور طبیعی و گرمای بیرون حداکثر استفاده را کنند. در سمت شمالی هیچ‌گونه روزنه‌ای وجود ندارد. در کران‌های غربی روستا به‌دلیل آفتاب شدید ظهر در این ناحیه عمق فرورفتگی‌ها را بیشتر کرده‌اند.
  • ساکنان منطقه کندوان، منازل مسکونی خود را در طبقات اول و دوم احداث کرده و طبقه همکف را به آغل‌های خود اختصاص دادند. همچنین با اختصاص طبقه همکف یا زیرین به‌عنوان آغل از گرمای این فضا که باعث گرم شدن منطقه مسکونی می‌شود نیز بهره‌مند می‌‌شوند.
  • از دلایل دیگر مسکونی نبودن طبقات زیرین کران‌ها عدم وجود نورگیرها در طبقات زیرین است که این فضاها روشنایی لازم را نداشته است. همچنین باین فضاها نورگیر ندارند و دارای نم و رطوبت بسیار هستند. همچنین درون این فضاها جلبک‌ها رشد می‌کنند.
  • در بعضی از این خانه‌ها علاوه بر اتاق‌ها، با دقت و حوصله، بالکن وسیع و کشیده‌ای نیز، جلو پنجره‌ها کنده و درست کرده‌اند. درها و پنجره‌های باریک به این بالکن‌ها باز می‌شوند. زنان با ذوق در قسمت‌هایی از این بالکن‌ها، گلدان‌های گل گذاشته‌اند و در مواقعی، بندی بر آن‌ها کشیده و لباس‌های رنگارنگ شان را روی آن پهن می‌کنند تا خشک شود. شکل این بالکن‌ها با هم متفاوت و متنوع بوده و بیشتر تابع شکل و فرم کوهی هستند که در آن کنده شدند و این تراس‌ها فقط در جبهه جنوبی دیده می‌شوند.

آب‌ و هوای روستای کندوان

چوپان روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری ایرنا

روستای کندوان در ارتفاع ۲,۲۰۰ متری از سطح دریا قرار دارد و روستایی ییلاقی، کوهستانی و سردسیر با آب و هوایی مطبوع در تابستان است. در فصل‌های پاییز و زمستان روستای کندوان آب و هوای سردی دارد؛ به‌گونه‌ای که مردمان آن ۱۸۰ روز از سال را در شرایط یخبندان می‌گذرانند.

شغل مردم روستای کندوان

اهالی روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

حرفه اهالی کندوان تحت تأثیر آب‌وهوا و اقلیم این منطقه است. به‌علت ارتفاع بالا و وجود برف در تمام مدت سال و ذوب تدریجی برف‌ها، مراتع طبیعی در اطراف روستا وجود دارد و به همین سبب دامداری جزو فعالیت‌های اصلی به شمار می‌رود. کشاورزی دیمی نیز در دامنه‌ها و زمین‌های ناهموار منطقه در مسیر چشمه‌سارهای آبدار کوهستانی انجام می‌شود. باغداری نیز از دیگر شغل‌های مردمان این روستا است.

سوغات روستای کندوان

گلیم روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

عسل کوهستان یکی از مهم‌ترین محصولات کندوان است. لبنیات، آب‌معدنی، گردو، گیاهان دارویی، دوشاب یا شیره انگور، عسل و بادام از خوراکی‌هایی است که می‌توانید با خود از این روستا سوغات ببرید. همچنین گلیم، جاجیم و روسری‌های کلاقه‌ای نیز صنایع‌دستی تولید شده این مردمان است.

خشکبار نیز یکی دیگر از سوغات خطه آذربایجان است که به برکت آب و هوای مناسب در اکثر مناطق استان محصولات خشکبار با کیفیت عالی عرضه می‌شود. در صورتی که در فصل تابستان به کندوان سفر کردید، از میوه‌های خوش‌مزه این فصل و این روستا مانند زردآلو، آلبالو غافل نشوید.

گاهی نیز در ایام نوروز نمایشگاه صنایع‌دستی در ورودی روستا برگزار می‌شود و هنرهای سنتی و سوغات کندوان در معرض نمایش و فروش قرار می‌گیرد. انواع هنرهای چوبی از جمله منبت، معرق و کنده‌کاری، سفال، چاپ باتیک به‌عنوان هنر منحصربه‌فرد منطقه اسکو، بافته‌های داری مانند قالی و گلیم و ورنی، شیشه‌گری سنتی، سنگ‌های قیمتی و نیمه‌ قیمتی، غذاهای محلی و خشکبار، همراه با عسل بسیار مرغوب کندوان و سوغاتی‌های استان در این نمایشگاه وجود دارد که می‌توانید از آن‌ها خرید کنید.

جاهای دیدنی روستای کندوان

مناظر سرسبز روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری تسنیم

معماری صخره‌ای روستای کندوان را مهم‌ترین دلیل جذب گردشگران است. معماری حیرت‌انگیز و اعجاب‌آور که هر بیننده‌ای را برای لحظاتی هم که شده میخ‌کوب می‌کنند و لب به ستایش عظمت و شکوه آن خواهد گشود.

غیر از معماری زیبای کندوان طبیعت سرسبز و تماشایی با مناظر دلکش آن نیز بسیار دیدنی است. آب و هوای مطبوع کوهستانی، وجود رودخانه پرآب، مناطق ییلاقی اطراف روستا، باغات سرسبز منطقه از دیگر جذابیت‌های این روستای ییلاقی است.

چشمه آب‌معدنی کندوان خاصیت درمانی دارد و از دیگر بهانه‌های مسافران برای سفر به این روستا محسوب می‌شود. آب این چشمه جزو آب‌های کربنات کلیسم سرد با دمای ۱۰ درجه است و کمترین میزان آهک را دارد و برای بیماران کلیوی بسیار مفید است.

کندوان در زمان حاضر

خانه‌های صخره‌ای و جدید روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری مهر (عکاس: میلاد رفعت)

امروزه هرچند زندگی در کران‌های کندوان همچنان ادامه دارد، در طول زمان با افزایش جمعیت در روستای کندوان خانه‌هایی با ساختار متفاوت از کران‌ها با به کارگیری سنگ لاشه و ملات گلی ساخته شد. در طی ده‌های اخیر توسعه جدید روستا با ساختار و مصالح جدید سنگ، آجر، سیمان و تیرآهن در قسمت جنوب محور اصلی و نزدیک به ورودی روستا صورت گرفته است.

این ساخت‌سازها که بر سیما و منظر بافت روستای کندوان تأثیر گذاشته است. به دلایلی از جمله فضای داخلی مرطوب و نامناسب کران‌ها، عدم توانمندی روستاییان در تجهیز بهینه فضای داخلی کران‌ها، فشار بسیار کم آب لوله‌کشی در داخل کران‌ها، دوری از ورودی اصلی روستا و مناسبات اقتصادی، عدم دسترسی مناسب به رودخانه و نیز چشمه روستا است. بیشتر بخش‌های افزوده شده خانه‌ها در این منطقه بعد از انقلاب اسلامی صورت گرفته است.

در حال حاضر عواملی معماری کندوان را تهدید می‌کند. نفوذ آب، فشار، تغییرات دما و عوامل این‌چنینی موجب شکست کران‌ها شده است. افزایش بی‌شمار گردشگران بدون داشتن برنامه و فراهم آمدن زیرساخت‌های لازم و هماهنگ با بافت کندوان موجب آسیب رساندن به این روستای صخره‌ای و تاریخی ارزشمند شده است. این مسائل روند ثبت جهانی این روستا در فهرست میراث جهانی یونسکو با مشکل مواجه کرده است.

روستای کندوان کجاست؟

روستای کندوان یکی از جاهای دیدنی اسکو استان آذربایجان شرقی است که در فاصله ۶۵ کیلومتری شهر تبریز، و ۱۸ کیلومتری از شهرستان اسکو، در میان دره‌ای در کنار رودخانه کندوان واقع شده است. این روستا در دامنه شمالی ارشد داغ و قسمت غربی رشته کوه سهند به‌صورت پلکانی و با شیب تند حدود ۷۰ درجه قرار گرفته است.

روستای کندوان اسکو

منبع عکس: خبرگزاری میزان (عکاس: علی اسداللهی ستوه)

مسیر روستای کندوان

جاده منتهی به روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری ایرنا

برای رسیدن به روستای کندوان باید راهی استان آذربایجان غربی شوید و مسیر شهر اسکو را در پیش بگیرید. بعد از گذر از اسکو و شهر اسفنجان به یک دوراهی در هفت کیلومتری جاده می‌رسید. راه سمت چپ شما را به روستای کندوان می‌رساند.

چنانچه بدون وسیله شخصی راهی این سفر شدید، در شهر اسکو پرش‌وجو کنید و سراغ ماشین‌های که به‌سمت روستای کندوان می‌روند را بگیرید.

  • فاصله کندوان تا تبریز: ۶۲ کیلومتر جنوب غربی تبریز
  • آدرس روستای کندوان: استان آذربایجان شرقی، ۱۸ کیلومتری جنوب شهر اسکو (مشاهده روی نقشه)

بهترین فصل سفر به روستای کندوان

چشم اندازی از روستای کندوان

منبع عکس: خبرگزاری میزان (عکاس: علی اسداللهی ستوه)

روستای کندوان در پاییز و زمستان بهار آب‌وهوای سردی دارد و میزان بارندگی در این منطقه زیاد است، بنابراین در این فصل‌ها ممکن است با بارش شدید برف و یخبندان مواجه شوید. در ابتدای بهار نیز هوای کندوان بسیار خنکی دارد. بهترین زمان سفر به این روستا اواخر بهار و تابستان است.

اقامت در روستای کندوان

هتل لاله روستای کندوان

 منبع عکس: خبرگزاری تسنیم

در روستای کندوان اقامتگاه‌های متعددی وجود دارد که می‌توانید زندگی در کران‌ها و خانه‌های کله قندی را برای یک شب هم شده تجربه کنید. اهالی روستا نیز خانه‌های خود را به مسافران و گردشگران اجاره می‌دهند.

برخی از اقامتگاه‌های روستای کندوان از این قراراند:

  • هتل بین‌المللی صخره‌ای لاله کندوان: سومین هتل صخره‌ای در دنیا و نخستین هتل صخره‌ای زنده در دنیا
  • اقامتگاه بوم گردی هما: جنب مدرسه قدیمی
  • اقامتگاه بوم گردی مولایی: مقابل حمام قدیمی کندوان
  • اقامتگاه بوم گردی داریوش: مقابل چشمه آب معدنی
  • اقامتگاه بوم گردی سیروس رنجبر: محله گیله جان
  • اقامتگاه بوم گردی تورال (احمد رییسی)، اقامتگاه بوم گردی اصلانی و …

دیدنی‌های اطراف روستای کندوان

روستاگردی در کندوان با دیدن سایر جاذبه‌های دیدنی این منطقه کامل کنید. یکی از نزدیک‌ترین مکان‌های تماشایی به کندوان روستای حیله ور است که در همسایگی و دو کیلومتری آن قرار دارد. روستایی زیرزمینی و اسرارآمیز که چیزی از اعجاز و شگفتی کندوان کم ندارد.

پرسش‌های متداول

کندوان کجاست؟

روستای کندوان در ۱۸ کیلومتری شهر اسکو و ۶۲ کیلومتری شهر تبریز واقع است.

بهترین زمان سفر به کندوان کدام فصل است؟

کندوان روستایی ییلاقی است که هوای بسیار سردی در فصل زمستان و آب‌وهوای مطبوع و دلپذیری در تابستان دارد.

آیا امکان اقامت در روستای کندوان وجود دارد؟

روستای کندوان دارای هتلی ۵ ستاره و اقامتگاه‌های متعدد جهت پذیرایی از مسافران است.

سوغات روستای کندوان چیست؟

عسل، لبنیات، خشکبار، صنایع‌دستی و میوه‌های تابستانی از سوغات روستای کندوان است.

منبع: زومیت

ارسال نظر شما
مجموع نظرات : 0 در انتظار بررسی : 0 انتشار یافته : 0
  • نظرات ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط مدیران سایت منتشر خواهد شد.
  • نظراتی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • نظراتی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.